در مدرسه‌ی دخترانه گل های خرد تلاشمان این است که روش‌هایی را برای تقویت حافظه برای درس خواندن که رتبه‌برترها انجام می‌دهند به شما بیاموزیم زیرا تقویت حافظه یک مهارت قابل‌پرورش است. بیشتر رتبه‌برترها باهوش‌تر از بقیه نیستند فقط یاد گرفته‌اند چطور هوشمندانه‌تر درس بخوانند آن‌ها با ترکیبی از روش‌های علمی، برنامه‌ریزی هدفمند و سبک زندگی سالم، ذهن‌شان را برای یادگیری آماده می‌کنند.
اگر تو هم می‌خوای مطالب درسی را سریع‌تر به خاطر بسپاری، بهتر یاد بگیری و در امتحان‌ها نتیجه‌ی درخشانی بگیری، این مقاله مخصوص توست!
در ادامه با ما همراه باش تا ۱۰ روش طلایی تقویت حافظه برای درس خواندن را یاد بگیری؛ همان روش‌هایی که رتبه‌برترها هر روز از آن استفاده می‌کنند.

۱۰ روش عملی اثرگذار جهت تقویت حافظه برای درس خواندن

۱.مرور پراکنده

۲.بازیابی فعال

تحقیقات منتشرشده در مجله Neural Correlates of Long-Term Memory Enhancement Following Retrieval Practice جهت تقویت حافظه برای درس خواندن نشان می‌دهد تمرین بازیابی،به این معناست که وقتی به‌جای دوباره خوندن، سعی می‌کنی مطالب رو از ذهنت به یاد بیاری، باعث می‌شود حافظه‌ات توی مدت طولانی بهتر کار کند؛ به این موضوع می‌گویند «اثر آزمون». این روش نه‌تنها باعث می‌شود یادگیری‌ات موندگارتر شود، بلکه مسیرهای عصبی خاصی رو داخل مغز فعال می‌کند تا عملکرد حافظه بهتر شود. به زبون ساده‌تر، هر بار که بدون نگاه کردن به جزوه یا منبع، سعی می‌کنی مطالب رو مرور یا تعریف کنی، مغزت اون‌ها رو قوی‌تر و عمیق‌تر توی حافظه‌ی بلندمدت ثبت می‌کنه.

برای اجرای این ترفند این مراحل را وارد برنامه‌ی مطالعه‌ات کن تا نتیجه عالی‌ای بگیری

• بعد از مطالعه، چشم‌هایت را ببند و از خودت بپرس: «چه چیزهایی یاد گرفتم؟»
• مطالب را روی کاغذ بنویس یا برای خودت تست بساز و جواب بده.
• این تمرین را به صورت منظم تکرار کن تا مطالب نه تنها حفظ شوند، بلکه در موقع امتحان هم راحت مطالب را به یاد بیاری

۳.تصویرسازی ذهنی و نقشه مفهومی

در پژوهش The Science of Mental Imagery: From Perception to Mnemonics مشخص شد که تصویرسازی ذهنی به‌ویژه برای یادآوری کلمات یا مفاهیم بصری، عملکرد بهتری نسبت به تکرار ذهنی ساده دارد و افراد با این روش اطلاعات را هم سریع‌تر و هم پایدارتر به خاطر می‌سپارند.

به زبان ساده، وقتی خودت مطالب را تصویرسازی می‌کنی، رنگ می‌گذاری یا فلش می‌کشی، مغز مسیرهای عصبی قوی‌تری برای یادگیری می‌سازد. این تکنیک باعث می‌شود حتی مطالب پیچیده مثل زیست‌شناسی، شیمی یا تاریخ را راحت‌تر به یاد بیاوری.

• برای زیست، شیمی یا هر درس تصویری، شکل بکش، رنگ بده، فلش و نمودار بساز.
• برای مطالب مفهومی، آن‌ها را به یک داستان یا تصویر ذهنی وصل کن.
• هر چه تصاویر خودت خلاقانه‌تر باشند، یادگیری سریع‌تر و پایدارتر خواهد بود.

۴.خواب باکیفیت، حافظه‌ی قوی

در مقاله «Sleep Deprivation and Memory: Meta-Analytic Reviews of Studies With Humans» (منتشر شده در PubMed، نویسنده CR Newbury, 2020)، گفته شده کم‌خوابی، چه قبل از درس خوندن و چه بعدش، به یادگیری و یادآوری مطالب جدید آسیب جدی می‌زند. این تحقیق نشون می‌دهد خواب کافی باعث می‌شود مغز برای یادگیری روز بعد آماده‌تر باشد و حافظه‌ت برای درس خوندن قوی‌تر کار کند. به همین خاطر، تأکید می‌کنن که دانشجوها و دانش‌آموزا باید به مقدار و کیفیت خوابشون توجه ویژه‌ای داشته باشند تا نتیجه بهتری بگیرند.

با این روش، مغزت فرصت کافی پیدا می‌کنه تا چیزایی که یاد گرفتی رو ثبت و تثبیت کنه و موقع امتحان مطالب را راحت‌تر به یاد میاری.

۵.ورزش منظم برای ذهن فعال

در مقاله “Acute and Chronic Exercise Effects on Human Memory” (منتشر شده در PubMed، نویسندگان PD Loprinzi و همکاران، سال 2021) گفته شده که انجام هر نوع ورزش منظم، مخصوصاً ورزش‌های هوازی، می‌تواند باعث تقویت حافظه برای درس خواندن در کوتاه‌مدت و بلندمدت شود. همچنین پیشنهاد می‌کند همه‌ی ما برای سالم نگه داشتن مغز و بهتر شدن یادگیری‌مون، ورزش منظم رو باید توی برنامه روزانه‌مون قرار بدهیم.

۳۰ دقیقه پیاده‌روی روزانه می‌تواند به‌طور چشمگیری باعث تقویت حافظه برای درس خواندن شود.
ورزش علاوه بر تقویت بدن، باعث آزاد شدن اندورفین و بهبود جریان خون به مغز می‌شود که مغز را آماده‌ی یادگیری و خلاقیت می‌کند.

۶.استفاده از ترفندهای حافظه‌ای

تحقیقات Sainsbury Wellcome نشان می‌دهد که استفاده از ترفندهای حافظه‌ای می‌تواند سرعت یادآوری اطلاعات را تا ۷۰٪ افزایش دهد.

با کمک قافیه، جمله‌سازی یا تصویرسازی می‌توانی مطالب سخت را راحت‌تر حفظ کنی.

• برای هر مطلب مهم، یک تصویر ذهنی یا جمله‌ی خلاقانه بساز.
• این روش را مرتب تمرین کن تا مغز مسیرهای جدید عصبی ایجاد کند و یادگیری عمیق‌تر شود.

۷.آموزش دادن به دیگران

تحقیقات نشان می‌دهد که:«تدریس کردن، یکی از مؤثرترین ابزارهای تقویت حافظه است.»

بعد از مطالعه، مطلب را برای دوست، خانواده یا حتی روی کاغذ برای خودت تدریس کن. این کار نه تنها باعث تقویت حافظه برای درس خواندن می‌شود، بلکه درک عمیق‌تری از مطالب ایجاد می‌کند و مطالب در ذهن پایدار می‌مانند.

۸.تمرکز روی یک‌ موضوع

تحقیقات نشان می‌دهد که:«انجام چند کار هم‌زمان می‌تواند تا ۴۰٪ حافظه کوتاه‌مدت را کاهش دهد.»

پس بهترین راهکار اجرای قانون پومودورو است:
۲۵ دقیقه تمرکز کامل روی مطالعه، سپس ۵ دقیقه استراحت کوتاه. ساده است، اما تأثیر آن طلایی است و تمرکز و حافظه‌ات را به شکل چشمگیری افزایش می‌دهد.

۹.سبک زندگی و تغذیهٔ سالم

تحقیقات The EAT نشون می‌دهد که رژیم غذایی سرشار از میوه، سبزیجات، مغزها و ماهی‌های چرب می‌تواند حافظه و عملکرد ذهن رو بهتر کند. این نوع تغذیه مخصوصاً برای پیشگیری از افت عملکرد مغز در سنین بالا خیلی مهمه و می‌تونه خطر بیماری‌هایی مثل آلزایمر رو کمتر کند و باعث تقویت حافظه برای درس خواندن می‌شود.

ویتامین‌ها و مولتی‌ویتامین‌هایی که برای تقویت حافظه برای درس خواندن استفاده می‌شود:

• مولتی‌ویتامین روزانه
• ویتامین‌های گروه B (B6, B9/فولات, B12)
• ویتامین D
• امگا-۳ (EPA/DHA)

اولویت با رژیم غذایی غنی از میوه، سبزی، ماهی و مغزها، خواب منظم، ورزش، و فنون مطالعه است در صورت نیاز و با مشورت دکتر می‌توانید به رژیم غذایی‌تون اضافه کنید.

۱۰.مرور طولانی‌مدت و تمرین بیش‌از‌حد

رتبه‌برترها وقتی مطلبی را یاد می‌گیرند، آن را رها نمی‌کنند.
تحقیقات نشان می‌دهد که مرور و تمرین بیش از حد لازم باعث تثبیت عمیق‌تر اطلاعات در مغز می‌شود.

وقتی به ۸۰٪ تسلط روی یک مطلب رسیدی، باز هم تمرین کن! چند تست اضافه بده، چند مرور دیگر انجام بده. همین «ده درصد اضافه» است که مرز بین دانش‌آموز معمولی و رتبه‌برتر را مشخص می‌کند.

کلام آخر

رتبه‌برترها با تو متفاوت نیستند، روش‌شان متفاوت است.
با اجرای همین ۱۰ گام ساده، می‌تونی ذهنی قوی‌تر، تمرکزی بالاتر و یادگیری‌ای ماندگارتر داشته باشی.

پس از همین امروز شروع کن!
یک روش تقویت حافظه برای درس خواندن را انتخاب کن، آن را در برنامه‌ی مطالعه‌ات قرار بده و تأثیرش را در یادگیری‌ات ببین.